شرایط و مراحل اخذ سند مالکیت المثنی
در مواردی ممکن است مالک یک ملک به دلایل مختلفی از جمله گم شدن، سوختن، پارگی یا در دسترس نبودن سند اصلی، نیاز به دریافت سند مالکیت المثنی داشته باشد. ماده ۱۲۰ آییننامه قانون ثبت املاک، شرایط و ضوابط لازم برای صدور این نوع سند را مشخص کرده است. در این مقاله به بررسی کامل این مراحل و استثنائات آن میپردازیم.
شرایط کلی صدور سند المثنی
در صورتی که سند مالکیت به هر دلیلی از بین رفته یا مفقود شده باشد، مالک باید مراحل زیر را طی کند:
1-اعلام مکتوب به اداره ثبت: مالک باید طی نامهای رسمی، نحوه گم شدن یا از بین رفتن سند را به اداره ثبت اسناد و املاک اطلاع دهد.
2- ارائه استشهادیه محلی: فرم استشهادیهای که حداقل سه نفر از افراد مطلع، گم شدن سند را در آن تأیید کردهاند، ارائه شود.
3- گواهی امضای شهود: حداقل امضای یکی از شهود باید توسط دفاتر اسناد رسمی گواهی شود.
4– انتشار آگهی در روزنامه: آگهی مفقودی سند باید یک نوبت در یکی از روزنامههای کثیرالانتشار توسط اداره ثبت منتشر شود.
در صورتی که ظرف ده روز از تاریخ انتشار آگهی، اعتراضی دریافت نشود یا در صورت اعتراض، اصل سند یا مدرک معتبری ارائه نشود، اداره ثبت میتواند نسبت به صدور سند المثنی اقدام نماید.
موارد خاص و استثنائی صدور سند المثنی
علاوه بر موارد گم شدن یا از بین رفتن سند، در شرایط خاص دیگری نیز امکان صدور سند المثنی وجود دارد:
1- سند در ید شخص ثالث
در صورتی که سند مالکیت در اختیار شخص ثالثی باشد و با وجود حکم دادگاه و صدور اجراییه، امکان استرداد آن نباشد، مالک میتواند با ارائه حکم دادگاه از اداره ثبت درخواست صدور سند المثنی نماید. در این حالت، نیازی به ارائه استشهادیه یا انتشار آگهی نیست.
2- امتناع یکی از وراث از تحویل سند
اگر سند مالکیت متعلق به مورث نزد یکی از وراث باشد و او از ارائه آن به سایر وراث یا اداره ثبت خودداری کند، سایر وراث میتوانند با ارائه گواهی انحصار وراثت و مدارک مربوطه، برای دریافت سند مالکیت سهم خود اقدام کنند. پس از اخطار به دارنده سند و انتشار آگهی، در صورت عدم پاسخ طی ده روز، اداره ثبت میتواند سند جدیدی صادر کند.
3- آسیب فیزیکی به سند
در مواردی که بخشی از سند به دلیل ریختن جوهر، سوختگی، پارگی یا موارد مشابه از بین رفته باشد، در صورت غیرقابل استفاده بودن، سند موجود باطل شده و پس از طی مراحل قانونی، سند المثنی صادر میشود.
بازگشت سند مالکیت اصلی پس از صدور المثنی
در صورتی که پس از صدور سند المثنی، مالک سند اصلی را پیدا کند و موضوع را کتباً به اداره ثبت اطلاع دهد، دو حالت ممکن است:
1-عدم انجام معامله با سند المثنی: سند المثنی باطل و سند اصلی دوباره معتبر میشود.
2-انجام معامله با سند المثنی: در این صورت، سند اصلی باطل اعلام میشود و سند المثنی معتبر باقی میماند.
جمعبندی
هرچند فرآیند اخذ سند المثنی در قانون به روشنی مشخص شده، اما اجرای دقیق مراحل آن ممکن است نیاز به پیگیریهای تخصصی و حقوقی داشته باشد. استفاده از وکلای مجرب و متخصص در امور ثبتی میتواند روند انجام کار را تسریع کرده و از بروز مشکلات احتمالی جلوگیری نماید.
